Ermenilerin Türk düşmanlığına örnek olabilecek olayları

Ermeni kuvvetler 1880’li yılların sonlarına doğru teşkilatlanmalarını tamamladıkları gibi, komiteler kurmuş ve eylemlere geçmişlerdir. İlk kayda değer olay Musa Bey olayıdır. Muş bölgesinin tanınmış isimlerinden olan Musa Bey, Ermeni rahibi Bogos Natyan’ın üzerinde isyanı belgeler nitelikte evraklar yakalamış ve Bogos Natyan ömür boyu hapse mahkûm edilmiştir. Bunun üzerine Ermeniler, Musa Bey hakkında suçlamalarda bulunmuş ve onun da yargılanmasını sağlamışlardır. Musa Bey bu yargılamalar neticesinde sürgüne gönderilmiştir.

1890 yılındaki Erzurum İsyanı Hınçaklar tarafından çıkartılmış, olaylarda sorumluluğu olan 28 Ermeni tutuklanmış fakat bunlar Fransız, İngiliz ve Rus sefirlerin yaptıkları baskılar neticesinde serbest bırakılmışlardır.

Yine 1890 yılındaki Kumkapı Olayında, Haç Yortusu için toplanmış kalabalığa konuşma yapan Patrik Horen Aşıkyan’ın sözü kesilmiş ve Hınçak Partisinden Harutyan Cangülyan isimli biri “Ermenileri uyandırmak” adına elindeki beyannameyi okumuştur. Grup bununla da yetinmeyerek Yıldız Sarayına yürümeye kalkmıştır.

1892 yılındaki Merzifon İsyanında ise Ermenilerin Merzifon komitesi Avrupa’da bulunan komitelerin ulaştırma ve emirleri tebliğ merkezi olarak kabul edilmiş ve bu bölge Anadolu’daki kıpırdanmaların odağı haline gelmiştir. Burada dağıtılan bildirilerde Osmanlı ülkesinde oturan Ermeniler hükümet ve saltanat aleyhine silahlı isyana çağrılmıştır.

1895 yılındaki Babıali Gösterisinde ise dört bin kadar Ermeni, Patrikten büyük devletler ile görüşmesini istemiş, Babıali’ye doğru yürüyüşe geçerek bir jandarma binbaşıyı öldürmüştür.

1895’teki Zeytun İsyanı ise Hınçaklar tarafından çıkarılmış ve 15 gün boyunca kanlı bir biçimde devam etmiştir. İsyanı çıkaran komiteciler İngiliz Konsolosluğu himayesinde 13 Şubat’ta Zeytun’dan ayrılıp Mersin’e gelmiş daha sonra da Marsilya’ya hareket etmişlerdir. İsyancılar bunu yaparken yabancı konsolosların müdahalesi sonucu hiçbir cezai işlem görmemişlerdir.

Ermeniler, Türk toprakları içerisinde bir Ermenistan Devleti kurmak amacıyla oluşturdukları terör örgütleri vasıtasıyla birçok isyan çıkartmışlardır. Bu isyanlar ve terör olaylarının 1. Dünya Savaşı’na kadar olanları şunlardır:

Anavatan Müdafileri Olayı (8 Aralık 1882), Armenakan Çeteleriyle Çatışma (Mayıs 1889), Musa Bey Olayı (Ağustos 1889), Erzurum İsyanı (20 Haziran 1890), Kumkapı Nümayişi (15 Temmuz 1890), Merzifon, Kayseri, Yozgat Olayları (1892 - 1893), Birinci Sasun İsyanı (Ağustos 1894), Zeytun (Süleymanlı) İsyanı (1-6 Eylül 1895), Divriği (Sivas) İsyanı (29 Eylül 1895), Babıali Olayı (30 Eylül 1895), Trabzon İsyanı (2 Ekim 1985), Eğin (Mamuratü'l - Aziz) İsyanı (6 Ekim 1895). Develi (Kayseri) İsyanı (7 Ekim 1895), Akhisar (İzmit) İsyanı (9 Ekim 1895). Erzincan (Erzurum) İsyanı (21 Ekim 1895), Gümüşhane (Trabzon) İsyanı (25 Ekim 1895). Bitlis İsyanı (25 Ekim 1895). Bayburt (Erzurum) İsyanı (26 Ekim 1895), Maraş (Halep) İsyanı (27 Ekim 1895), Urfa (Halep) İsyanı (29 Ekim 1895). Erzurum İsyanı (30 Ekim 1895), Diyarbakır İsyanı ( 2 Kasım 1895), Siverek (Diyarbakır) İsyanı (2 Kasım 1895), Malatya (Mamuratü'l-Aziz) İsyanı (4 Kasım 1895). Harput (Mamuratü'l- Aziz) İsyanı (7 Kasım 1895), Arapkir (Mamuratü'l- Aziz) İsyam(9 Kasım 1895). Sivas İsyanı (15 Kasım 1895), Merzifon (Sivas) İsyanı (15 Kasım 1895). Ayıntab (Halep) İsyanı (16 Kasım 1895). Maraş (Halep) İsyanı (18 Kasım 1895), Muş (Bitlis) İsyanı (22 Kasım 1895), Kayseri (Ankara) İsyanı (3 Aralık 1895). Yozgat (Ankara) İsyanı (3 Aralık 1895). Zeytun İsyanı (1895 - 1896), Birinci Van İsyanı (2 Haziran 1896). Osmanlı Bankası Baskını (14 Temmuz 1896), İkinci Sasun İsyanı (Temmuz 1897). Sultan Abdülhamid'e Suikast (Yıldız Suikastı) (21 Temmuz 1905). Adana İsyanı (14 Nisan 1909).

Bunların yanında 1914 yılı Ocak ayında Hınçak ve Taşnak örgütlerince Kayseri Ermeni isyanları düzenlenmiş, Rusya ve Fransa tarafından her defasında desteklenen ve III. Napolyon tarafından “Republique de Zeitoun (Zeytun Cumhuriyeti) olarak ilân edilen bölgenin Ermenileri ve komiteler daha önceden bütün hazırlıklarını tamamlamış olarak 3 Ağustos 1914'te seferberliğin ilanıyla, subay ve erlerini Zeytunlu Ermenilerin teşkil edeceği bir “Ermeni Alayı” kurmak üzere yetkililere müracaat etmişler ve bu istekleri reddedilince, isyan ederek çevrede katliam yapmaya başlamışlardır. Yine Van isyanı, (15 Nisan 1915) niteliği itibariyle Osmanlı Hükümeti tarafından 27 Mayıs 1915 tarihli “Sevk ve iskân” kararının en önemli sebeplerinden birisini teşkil etmiştir.

haypedia.com
armeniaottomanpedia.com
armeniaturkishpedia.com
HAKKIMIZDA
Yardım
İletişim
© 2015 haypedia.com