Ayastefanos (san Stefanos) Antlaşması

1877-1878 Osmanlı- Rus savaşınının sonunda imzalanan barış antlaşmasıdır. Söz konusu antlaşma uygulanmamış ve yerine Berlin Antlaşması yapılmıştır. 1877 yılında Rus saldırısıyla başlayan savaş, Osmanlı topraklarını iki taraftan sarmıştır. Rus ordusu, balkanlar ve Kafkasya üzerinden taarruza geçtiler. Rus ordusu, balkanları işgal ederek, İstanbul Yeşilköy’e kadar geldiler. Osmanlı devleti, subay Nikolay emrinde ki Rus ordusundan barış istemek zorunda kalmıştır.

 Söz konusu antlaşma 3 Mart 1878 tarihinde İstanbul Yeşilköy’de bir konakta imzalandı. Çok ağır şartlara sahip olan antlaşma neredeyse Osmanlı devletinin balkanlardan tasfiyesini gerektiriyordu. Antlaşma balkanlarda ki statükoyu Rusya'nın lehine değiştiriyor, çarlık ege denizine iniyordu. Rusya'nın sıcak denizlere inmesi, İngiltere'nin sömürgelerine giden ''Kraliyet Yolu'' nu tehlikeye atmıştı. Ayastefanos Antlaşmasıyla Osmanlı devletinin geri kalan topraklarının kaderi ise direkt Rusya'ya bağlı olacaktı.  Antlaşma ile Sırbistan, Karadağ, Romanya bağımsız devlet olacaktı. Büyük bir Bulgaristan Prensliği kurulacak, söz konusu prensliğin sınırları güneyde ege, kuzeyde tunaya, batıda Arnavutluk'a kadar uzanacaktı. Bosna-Hersek özerk devlet konumuna getirilecekti. Kars, Ardahan, Artvin, Doğubayazıt, Eleşkirt Rusya'ya bırakılacaktı. Teselya bölgesi Yunanistan'a verilecekti. Girit ve Ermenistan'da halkın refahını yükseltecek yenilikler yapılacaktı.  Osmanlı devleti Rusya'ya otuz bin ruble savaş tazminatı ödeyecekti. Yukarıda belirttiğimiz sebeplerden dolayı rahatsız olan İngiltere'de tepkiler doğmaya başladı. Osmanlı devleti bu rahatsızlık durumundan yararlanmak istedi. Kıbrıs adasının, İngilizlere verilmesi şartıyla İngiltere'nin yardımını aldı. İngiltere, antlaşmanın geçersiz olması gerektiğini Berlin’de yapılacak bir konferans neticesinde yeni antlaşmanın imzalanacağını belirtti. Ayastefanos Antlaşmasını geçersiz kılan Berlin antlaşmasıyla Rusya’nın balkanlardaki ağırlığı azaltıldı ve Osmanlı devleti bir süre daha balkanlarda varlığının sürdürebildi. 

          

                                                     Ayastefanos ve Berlin Antlaşmasına Göre Bulgaristan Sınırı

 

KAYNAKLAR

1. Ali İhsan Gençer, ''Ayastefanos Antlaşması'',  TDV İslam Ansiklopedisi, Cilt 4, İstanbul, 2013.

2. Justin McCarthy, Ölüm ve Sürgün, TTK Yayınları, Ankara, 2012.

3.Fahir Armaoğlu, 19. Yüzyıl Siyasi Tarihi, Alkım Yayınları, İstanbul, 2006.

haypedia.com
armeniaottomanpedia.com
armeniaturkishpedia.com
HAKKIMIZDA
Yardım
İletişim
© 2015 haypedia.com